Dat er een Kwaliteitsinstituut komt dat de kwaliteit en kosten van de zorg inzichtelijk gaat maken, vindt Nefarma een goede zaak. Het instituut moet de bij de gezondheidszorg betrokken partijen faciliteren door gezondheidsdoelen op patiëntniveau vast te stellen. Uitkomstindicatoren zijn daarbij van essentieel belang. Hoe beter die gegevens in kaart worden gebracht, des te beter kunnen patiënten en behandelaren keuzes maken, zorgverzekeraars zorg inkopen en autoriteiten toezicht houden. Het is belangrijk dat het Kwaliteitsinstituut zich bij het uitvoeren van haar taken niet laat leiden door politieke afwegingen. Onderbrengen van het instituut bij het College voor Zorgverzekeringen draagt dat risico in zich en is derhalve ongewenst.

Met de installatie van een Kwaliteitsinstituut wil het kabinet de kwaliteit van zorg verder verbeteren. Door kwaliteit beter inzichtelijk te maken voor burgers, professionals, Inspectie en verzekeraars, zal het mogelijk worden om die kwaliteit te belonen.

Flexibel en toegankelijk
Momenteel houden drie organisaties (Inspectie voor de Gezondheidszorg, Nederlandse Zorgautoriteit en de Regieraad) zich bezig met kwaliteit van zorg. Deze specifieke taken van de drie organisaties worden samengebracht in het Kwaliteitsinstituut, dat op zijn beurt weer wordt ondergebracht bij het College voor Zorgverzekeringen (CVZ). De bedoeling is dat het instituut per 1 januari 2013 van start gaat, niet als logge bureaucratische instelling, maar als een flexibele, toegankelijke organisatie. Het Kwaliteitsinstituut krijgt doorzettingsmacht als blijkt dat partijen in het veld de ontwikkeling van professionele standaarden niet, niet tijdig of niet conform de door het instituut vastgestelde megastandaard laten verlopen.

Vier hoofdtaken
Het Kwaliteitsinstituut krijgt vier hoofdtaken, te weten:

• stimuleren en ondersteunen van het veld bij de implementatie van professionele standaarden, innovaties en best practices; 
• zorgen dat er professionele standaarden tot stand komen, waarbij de primaire verantwoordelijkheid bij betrokkenen in het veld moet blijven liggen; 
• zorgen dat zowel medische als maatschappelijke uitkomsten en de kwaliteit van leven als gevolg van het handelen volgens de professionele standaarden op een eenduidige manier inzichtelijk worden gemaakt; 
• adviseren van de minister over de doorwerking van wat in de professionele standaard als ‘gepast gebruik’ is aangemerkt in de regelgeving rond het beheer van het verzekerd pakket.

Tijdelijke toelating en richtlijnontwikkeling
Het Kwaliteitsinstituut moet het veld stimuleren en ondersteunen bij onderzoek naar en implementatie van innovaties en best practices. Een voorbeeld daarvan is de tijdelijke toelating voor behandelingen die veelbelovend zijn, maar waarvoor nog niet voldoende wetenschappelijk bewijs is. Het instituut kan hieraan bijdragen door de voorwaarden voor tijdelijke toelating vast te stellen en aan te geven welke gegevens nog moeten worden verzameld.

Ook op het gebied van behandelrichtlijnen is een belangrijke taak voor het Kwaliteitsinstituut weggelegd. Richtlijnen worden door veel verschillende partijen in de zorg gemaakt, waarbij lang niet altijd voldoende coördinatie is tussen al deze mede-opstellers. Daarnaast hebben niet alle stakeholders in de gezondheidszorg de rol die ze zouden moeten hebben bij het proces van richtlijnontwikkeling. Het instituut zou zich kunnen buigen over de vraag of het maken van een nieuwe richtlijn noodzakelijk is (vanuit de pakketgedachte). Als er al een richtlijn is, moet deze dan geactualiseerd worden? Op procesmatig gebied kan het instituut een bijdrage leveren aan de beschikbaarheid van actuele en goed geïmplementeerde richtlijnen in de zorg. Dat draagt bij aan een situatie waarin richtlijnen pro-actief inspelen op de komst van innovaties en nieuwe behandelmethodes dus tijdig in (geactualiseerde) richtlijnen worden opgenomen.

Het instituut ziet ook toe op de wijze waarop de kwaliteit wordt gemeten. Dit dient zoveel mogelijk via uitkomstparameters en op vooraf vastgestelde behandeldoelen plaats te vinden, waarover de direct betrokken partijen, inclusief de patiënten, vooraf afspraken hebben gemaakt.