Voorlichting

Volgens sommige partijen moet de farmaceutische industrie ogenblikkelijk ophouden met voorlichting geven over ziekte en gezondheid. Maar moeten bedrijven opgedane kennis voortaan maar voor zichzelf houden? De meningen zijn verdeeld, ook onder de patiënten voor wie de geneesmiddelen in eerste instantie worden gemaakt. Jan van Overveld (Hartpatiënten Nederland) roept de overheid op om voorlichting weg te halen bij de bedrijven.Leendert van der Meer, die mensen vertegenwoordigt die lijden aan angst en depressie, zou dat de blunder van de eeuw vinden.

Overige dialogen

Jan van Overveld (Hartpatiënten Nederland)

Voor patiënten is het ondoenlijk om zich door dat informatie-oerwoud een weg te banen. Jan van Overveld zoekt de oplossing in een onafhankelijk instituut. Haal de voorlichting over medicijnen maar helemaal weg bij de farmaceutische industrie. Die oproep werd deze maand overgenomen door enkele dagbladen.

In de media liet Overveld zich over de bedrijven uiterst kritisch uit: “De objectiviteit is al jaren zoek. De blinde gretigheid om omzet te maken gaat vaak ten koste van patiënten. Dit gedrag overheerst in het contact met zowel voorschrijvende artsen als medicijngebruikers. De politiek dient naar ons oordeel nu in te grijpen, omdat objectieve medicijninformatie nu meer dan ooit dringend gewenst is.”
De kern van het probleem ligt volgens Van Overveld in de hoeveelheid informatie die beschikbaar is. “Het is voor patiënten niet meer te beoordelen of een medicijn veilig is of niet. En erger nog: ook voorschrijvers weten door de snelle ontwikkelingen niet meer waar ze aan toe zijn.”
Van Overveld heeft twijfels over de kwaliteit van producten die op de markt zijn en heeft niet veel vertrouwen in het proces dat aan de toelating van geneesmiddelen voorafgaat. “Er blijken bijvoorbeeld bijwerkingen te kunnen ontstaan die zich pas op langere termijn manifesteren.”

Dat symptoomreclame één op één leidt tot overmedicatie, wil Van Overveld niet zonder meer beweren. “Het voorkomen van overmedicatie vind ik een taak van de voorschrijvers, die hebben daarin een filterende functie. Hoewel patiënten het steeds minder makkelijk accepteren als een arts niet meegaat in hun wensen. Hartpatiënten Nederland mengde zich in de discussie via een brief aan het ministerie van Volksgezondheid met daarin een duidelijke oproep. Richt in plaats een instituut op met mensen die verstand van zaken hebben. Daarin zitten artsen, apothekers, patiëntenorganisaties, maar ook de farmaceutische industrie. Als zij gezamenlijk oordelen dat het nuttig is om met een bepaalde boodschap naar buiten te treden, dan kan dat ook meteen veel betrouwbaarder en gestructureerder."

Leendert vd Meer (Angst & Depressiebestrijding)

Dat patiëntenorganisaties zich blind aansluiten bij de roep om een voorlichtingsverbod voor farmaceutische bedrijven, vindt Leendert van der Meer onvoorstelbaar en naïef. “Je moet wel weten op wie je moppert. Dankzij de industrie krijgen we steeds betere geneesmiddelen. Dat kost gigantisch veel geld.”

“Als ik zo’n discussie volg, kan ik alleen maar denken: hoho, de mensen snappen werkelijk niet hoe het in elkaar zit.” Dat bedrijven in een kwaad daglicht worden gesteld, komt voort uit wat Leendert van der Meer aanduidt als ‘maatschappelijke schizofrenie’. “Aan de ene kant willen we allemaal betere behandelingen met nieuwe medicijnen en therapieën, zodat we ouder worden en met betere kwaliteit van leven. Aan de andere kant wenst niemand stil te staan bij de vraag hoe die nieuwe behandelwijzen dan tot stand komen.”
“Een galblaasoperatie betekende vroeger bijvoorbeeld gegarandeerd veertien dagen ziekenhuis”, vervolgt hij. “Nu ben je met een beetje geluk dezelfde avond weer thuis. En zo is er op veel meer terreinen enorme vooruitgang geboekt, vaak dankzij geneesmiddelen. Blijkbaar staat niemand erbij stil dat voordat die nieuwe middelen op de markt komen enorm veel research is gedaan, eerst in laboratoria, later in ziekenhuizen.”
Van der Meer heeft een uitgesproken opvatting over de rol van de farmaceutische industrie bij het verschaffen van informatie over innovatieve geneesmiddelen. “De industrie heeft het middel ontwikkeld, beschikt over alle kennis. De ruimte om de wereld daarover te informeren moet je niet inperken, maar juist veel verder uitbreiden. Wie de industrie in haar voorlichtingsfunctie wil beknotten, begrijpt echt niet hoe de farma werkt. Bedrijven weten exact wat voor middelen ze hebben gemaakt, het is hun verantwoordelijkheid om daar bij wijze van service ook informatie over te verstrekken.
De Nederlandse Patiënten Consumenten Federatie (NPCF) heeft de minister van Volksgezondheid opgeroepen tot een verbod. Tot woede van van Leendert van der Meer, die met zijn stichting bij deze koepel is aangesloten. “Ik heb de NPCF op de vingers getikt. Zij hebben als koepel een mening naar buiten gebracht zonder eerst de achterban te raadplegen. Farmaceutische bedrijven zijn niet onze vijand. De industrie is niet bezig om ons te benadelen, maar probeert met steeds nieuwe stapjes vooruit te komen. Die wijsheid moeten we niet verloren laten gaan. We zijn allemaal met hetzelfde doel bezig. Wij in het veld, met de patiënten, en zij in ondersteunende zin via hun geneesmiddelen. Als je elkaar de hand schudt, kun je heel ver komen.”